Chuyên Ngành Thú Y

Young, C.W Những giống bò sữa chủ yếu và những tổ chức phối giống nhân tạo ngày nay dùng cách cho điểm ngoại hình đối với những tính trạng chuẩn. Trước kia có 2 cách giám dịnh ngoại hình. Mô tả những phần khác nhau của bò cái bằng những từ như tuyệt hảo, rất tốt, khá tốt,v.v..., hoặc dùng những từ khác để đánh giá những tính trạng đặc biệt mong muốn. Dùng một số từ mô tả và những người phân loại (hoặc người đánh giá) cho điểm con bò cái bằng cách dùng những mã số phù hợp cho mỗi con bò cái. Cả 2 cách đều có những sai lầm nghiêm trọng mà những người thiết kế hệ thống cho điểm mới đang cố gắng tránh. Read more »

Bệnh dạ cỏ bội thực ở trâu bò là do trong dạ cỏ chứa nhiều thức ăn làm cho thể tích dạ dày tăng lên gấp bội, vách dạ dày căng. Đây là bệnh trâu bò hay mắc, chiếm 40% các bệnh ở dạ dày 4 túi. 1. Nguyên nhân gây bệnh Do ăn quá no. Trâu, bò ăn quá no các loại thức ăn thô như rơm, cỏ khô, cây họ đậu, bã đậu, hoặc do nhịn đói lâu ngày đột nhiên ăn no, ăn xong uống nhiều nước lạnh ngay đều có thể dẫn đến dạ cỏ bội thực. Do chăm sóc kém hoặc thay đổi thức ăn đột ngột, trâu, bò cày kéo mắc bệnh thường do làm việc quá mệt nhọc, ăn xong đi làm ngay, bò sữa mắc bệnh do thiếu vận động. Do cơ thể trâu, bò suy yếu, bộ máy tiêu hóa hoạt động kém hoặc do kế phát từ bệnh khác như nghẽn dạ lá sách, liệt dạ cỏ, viêm dạ tổ o­ng do ngoại vật, và dạ múi khế biến vị. 2. Cơ chế phát bệnh Hoạt động của dạ cỏ do hệ thần kinh thực vật chi phối vì vậy những nhân tố gây bệnh ở bên ngoài hay trong cơ thể đều làm trở ngại hoạt động của thần kinh mê tẩu, làm giảm vận động của dạ cỏ, cuống hạ vị co thắt làm cho thức ă...

Duane N. Rice (chuyên gia thú y - Rick Grant, chuyên gia về bò sữa) Viện Chăn Nuôi - 5/1/2001 Bài này sẽ mô tả một số ảnh hưởng của vấn đề trao đổi chất của bò sữa, nguyên nhân, cách quản lý và các phương pháp phòng chống. Các bệnh bò sữa có liên quan đến dinh dưỡng Bệnh liên quan đến năng lương trao đổi Bệnh liên quan đến tỷ lệ xơ thấp/Acidosis Vấn đề về tỷ lệ canxi/photpho, bệnh trao đổi chất/ sự biến chứng Các vấn đề rối loạn trao đổi chất liên quan đến nuôi dưỡng Mất cân bằng và thiếu về dinh dưỡng hoặc quản lý không chặt chẽ về nuôi dưỡng có thể dẫn đến hàng loạt các vấn đề về sức khỏe, nhìn chung là các bệnh được phân loại về trao đổi chất. Read more »

Để cho ngành sản xuất sữa phát triển, điều kiện tiên quyết là phải có bò cái cho sữa. Muốn bò cái có sữa, phải cho bò đẻ và khai thác sữa quãng 300-305 ngày. Trong thời kỳ cho sữa, bò cái phải được phối giống thụ thai để tiếp tục sinh đẻ rồi cho sữa tiếp. Trong thực tế, quá trình sinh sản của bò sữa bị tác động bởi nhiều nguyên nhân, nhất là đối với những bò cái sữa có tỉ lệ máu ngoại cao, nếu nuôi dưỡng quản lý không đúng, cho nhiều thức ăn tinh rất dễ dẫn đến rối loạn sinh sản (Nguyễn Xuân Trạch, 2007). Ngoài ra, có một số nguyên nhân phát sinh từ sau khi sinh bê, dẫn đến hiện tượng vô sinh ở bò sữa. Những trục trặc này đưa lại hậu quả trước tiên làm cho bò không động dục. Xin điểm qua một số hiện tượng dễ xảy ra ở bò sữa sau khi sinh. Read more »

Bệnh này khá phổ biến trong chăn nuôi bò ở nước ta, nhất là bò sữa trong giai đoạn tiết sữa mạnh hay ở cừu cuối giai đoạn mang thai. Bệnh do tích luỹ nhiều thể ketone trong cơ thể, nếu thể ketone tích luỹ nhiều trong máu thì gọi là ketonemia và tích luỹ nhiều trong nước tiểu thì gọi là ketonuria. Thông thường thể ketone tích luỹ nhiều trong máu thì mới thải ra qua đường nước tiểu. Thể ketone là một nhóm chất gồm acetone, axit acetoacetic và β- hydroxybutyric, nhóm chất này làm cho pH máu giảm mạnh, khiến cho hồng cầu mất năng lực vận chuyển ôxy và carbonic, dẫn đến rối loạn tất cả các chức năng sống. Read more »

Xeton huyết ở bò là bệnh đặc trưng rối loạn trao đổi protit, gluxit và chất béo kèm xuất hiện các triệu chứng tăng xeton huyết, xeton niệu, xeton sữa và giảm đường huyết. Xeton huyết là một trong những bệnh chiếm hàng đầu trong số các bệnh rối loạn trao đổi chất ở bò sữa. Người ta chia thành xeton huyết nguyên phát trên nền rối loạn trao đổi chất và xeton huyết thứ phát gặp trong các bệnh sản phụ khoa mạn tính (viêm vú, viêm tử cung…), bệnh dạ cỏ, gan, mất trương lực, viêm phúc mạc lưới và ngộ độc hôn mê. Căn nguyên Có hai trường phái về căn nguyên gây bệnh xeton huyết. Trường phái thứ nhất cho rằng bệnh xảy ra do rối loạn quá trình trao đổi chất. Tuy nhiên, một số nhà nghiên cứu giải thích rối loạn này là do trong cơ thể gia súc thiếu glucosa, một số khác cho rằng do chức năng của hệ thống vỏ tuyến yên - thượng thận yếu. Read more »

Bệnh viêm tử cung ở trâu, bò cái sinh sản ảnh hưởng rất lớn đến khả năng sản xuất của vật nuôi như làm cho trâu, bò cái mất sữa, chậm động dục trở lại, không thụ thai, làm giảm năng suất..Trường hợp nặng trâu, bò cái giảm khả năng sinh sản dẫn đến vô sinh vĩnh viễn. Tử cung là bộ phận sinh dục của trâu, bò cái, là đường đi của tinh trùng để gặp tế bào trứng, nuôi dưỡng phôi phát triển thành thục và đẩy thai ra ngoài khi đẻ. Sự cân bằng giữa estrogen có tầm quan trọng trong sự tham gia chuẩn bị niêm mạc tử cung đón nhận hợp tử và phát triển phôi thai giai đoạn đầu. Niêm mạc tử cung ở từng giai đoạn thích hợp còn là nơi chế tiết các hormon tương ứng (tế bào nội tiết). Read more »

Bệnh lở mồm long móng trên là bệnh truyền nhiễm cấp tính lây lan rất nhanh và rất mạnh, rộng cho nhiều loài gia súc , loài nhai lại, heo và người. Bệnh do virus hướng thượng bì, sự thủy hóa các tế bào thượng bì sẽ hình thành các mụn nước ở niêm mạc miệng, lưỡi, da, móng…. Bệnh gây tổn thất lớn về kinh tế và thiệt hại về đàn giống sinh sản. Nguyên nhân:  Do virus thuộc giống Aphthovirus , họ Picornaviridae có 7 type virus gây bệnh lỡ mồm long móng: O, A, C, S.A.T–1, S.A.T- 2, S.A.T- 3 và ASIA-1. Hiện nay ở nước ta có 3 type gây bệnh là A, O, ASIA-1, gây triệu chứng và bệnh tích như nhau nhưng không gây miễn dịch chéo. Nếu heo sau khi khỏi bệnh thì được miễn dịch trong thời gian tương đối lâu là 1-2 năm. Read more »

Effects of Shipping and Heat Stress on Embryonic Mortality in Cattle Sarah Fields và TS. George Perry-Đại học khoa học và động vật bang Nam Dakota nói rằng việc mất phôi thai là tổn thất kinh tế lớn nhất trong ngành chăn nuôi bò cái/bê, ảnh hưởng đến số lượng bò cái chửa có đẻ và tỷ lệ bê cai sữa. Tỷ lệ thụ thai thường khoảng từ 90-100% khi tinh dịch xuất hiện lúc rụng trứng.Sự thụ thai thường diễn ra ở vị trí thích hợp. Thụ thai xảy ra, nhưng tỷ lệ chửa thường chỉ 70% khi phối giống tự nhiên hoặc nhân tạo. Read more »

TÓM TẮT Bệnh bò điên (BSE) là bệnh thần kinh gây tử vong ở bò trưởng thành, được ghi nhận đầu tiên ở Anh Quốc năm 1986. Đây là bệnh nhũn não truyền nhiễm hay bệnh do prion (dịch tạm là tiền virus). Nguyên mẫu của nhóm bệnh này là bệnh ngứa điên (scrapie) của cừu và dê (xem Chương 2.7.12 Bệnh ngứa điên). Dịch tễ học của bệnh BSE có thể giải thích bằng phơi nhiễm đường miệng đối với một tác nhân giống như tác nhân gây bệnh ngứa điên, có trong protein lấy từ loài nhai lại ở chất liệu bột thịt và xương, bao gồm các chiết xuất cô đậm hay các chất bổ sung trong thức ăn chăn nuôi. Read more »

TMR là chữ viết tắt của thuật ngữ Total Mixed Ration, tức khẩu phần hỗn hợp toàn phần. Đó là khẩu phần bao gồm đầy đủ các chủng loại thức ăn (thô, tinh và bổ sung…), có đầy đủ chất dinh dưỡng (năng lượng – prôtein – khoáng – vitamin…). Chúng được trộn lẫn với nhau và cho bò ăn cùng lúc. Loại khẩu phần này đã được áp dụng từ lâu và khá rộng rãi trong chăn nuôi lợn và gia cầm. Còn trong chăn nuôi gia súc ăn cỏ, vì gặp phải khó khăn trong việc trộn thức ăn thô với thức ăn tinh nên gần đây người ta mới đề cập tới (sau khi các thiết bị chế biến thức ăn thô để trộn với thức ăn tinh). Read more »

1. ĐẶC ĐIỂM: Bệnh gây ra những khối to tại các vị trí như cơ bắp, cơ đùi, tạo thành bọc có mủ dẫn đến vùng cơ bị xơ (Áp-xe). Đây không phải là bệnh lây lan truyền nhiễm, nhưng có ảnh hưởng nhất định đến khả năng sản xuất trên bò sữa. 2. NGUYÊN NHÂN: Có hai nguyên nhân chính: Do tác động cơ học: là sự va chạm mạnh do bò bị hoảng sợ, chạy nhảy đụng vào gây tổn thương vùng cơ mà không được quan tâm điều trị tích cực. Do tác động hóa học: việc tiêm thuốc không đúng kỹ thuật, kim tiêm không đúng kích cỡ cho từng vị trí tiêm; hoặc do loại thuốc tiêm có chất nhủ dầu không hấp thu được vào máu, gây hiện tượng viêm cơ (áp-xe) tại vị trí tiêm thuốc. Read more »

Chẩn đoán bệnh viêm vú là giai đoạn quyết định để khống chế sự nhiễm trùng trên bầu vú. Chẩn đoán sớm sẽ giúp điều trị nhanh chóng, gia súc mau lành bệnh và hạn chế thiệt hại do các biến chứng của bệnh viêm vú. Để chẩn đoán và xác định bệnh viêm vú, cần phải: Kiểm tra qua triệu chứng lâm sàng trên bầu vú: là biện pháp đơn giản, ít tốn kém nhưng rất quan trọng để xác định bệnh viêm vú trên bò sữa. Read more »

1. Chẩn đoán lâm sàng 1.1 Phương pháp chẩn đoán bên ngoài Khi quan sát bên ngoài, cần chú ý vào thành bụng để phát hiện sự máy động của bào thai. Xác định hiện tượng phù thủng ở tứ chi và ở phía dưới thành bụng. Trường hợp bò có thai ở thời kỳ thứ hai thì quan sát vào chỗ lõm bên dưới thành bụng phía phải sẽ phát hiện tính chất mất đối xứng của chúng. Nếu quan sát phía sau bò thì thấy vòng cung rõ được nổi lên thành bụng. Read more »

Vỗ béo bò trước khi giết thịt 3 tháng để bò tăng trọng nhanh trong thời gian ngắn, nâng cao chất lượng thịt, tăng tỷ lệ thịt xẻ cho bò. Trong giai đoạn  vỗ béo mức tăng trọng tuy có chậm nhưng chiều cao, dài thân mình đã đạt được gần bằng khoảng 60 – 70% các chỉ tiêu tương ứng của bê trưởng thành. Các cơ bắp phát triển mạnh, cơ quan nội tạng dần dần được hoàn thiện về cấu tạo, riêng bộ máy tiêu hóa phát triển hoàn thiện nhất là dạ cỏ, tổ ong, lá sách. Trong giai đoạn này các cơ bắp, mô mỡ, mô liên kết phát triển mạnh nên cần nuôi dưỡng tốt và thức ăn phải giàu năng lượng (thức ăn tinh), giàu glucid (cỏ, rơm,..).  Để vỗ béo bò đạt hiệu quả cần phải nắm vững các yếu tố ảnh hưởng đến việc vỗ béo bò như sau: Read more »

Thức ăn thô xanh luôn có tầm quan trọng đặc biệt và không thể thay thế đối với gia súc ăn cỏ như trâu, bò, dê, cừu, thỏ, hươu, nai, nhím, … và là thức ăn truyền thống khá hiệu quả đối với chăn nuôi lợn, gà, vịt, ngan, ngỗng.Với nhu cầu trung bình 30 kg thức ăn thô xanh mỗi ngày của trâu, bò; 5-7 kg/ ngày ở dê, cừu, hươu, nai; 3-5 kg/ ngày ở nhím, thỏ, … cũng là bài toán khá phức tạp đối với chăn nuôi nông hộ khi việc chăn thả tự nhiên ngày càng khó khăn do đất bị thu hẹp và kém hiệu quả bởi chất lượng cỏ tự nhiên vừa thiếu vừa nghèo dinh dưỡng. Khả năng trồng cỏ còn nhiều hạn chế và cỏ vẫn có tính thời vụ nên vào mùa đông, khô hanh cỏ không mọc được thì trâu, bò … lại thiếu thức ăn, tăng trọng kém, sụt sữa, chịu   rét  kém, … Read more »

Đặc tính sinh lý của bò, nhất là bò sữa là chịu nắng, nóng kém do vậy khi thời tiết nắng nóng bò sẽ phát sinh nhiều bệnh, sức khỏe giảm. Theo dự báo của Cục khí tượng thủy văn thời gian tới thời tiết, khi hậu có nhiều diễn biến phức tạp, khả năng nhiệt độ lên cao, thời gian kéo dài. Để đảm bảo chống nóng cho đàn trâu bò, bò sữa, cần thực hiện tốt một số biện pháp như sau: Read more »

Bò ở Manitoba phải trải qua cả stress nóng và stress lạnh theo từng đợt của thời tiết trong năm. Trong những tháng mùa đông, stress lạnh xuất hiện do cả nhiệt độ và gió gây ra. ở những tháng mùa hè, stress nóng xuất hiện do chỉ số nhiệt độ - độ ẩm (THI), một hỗn hợp gồm cả yếu tố nhiệt độ và độ ẩm gây ra. Ví dụ: THI của một ngày có nhiệt độ là 240C và độ ẩm 85% là 74. Một ngày khác có nhiệt độ 290C với độ ẩm 15% thì chỉ số THI là 72. Khi chỉ số THI vượt quá 72 bò sẽ bị stress nóng. Do vấy có thể đánh giá rằng bò ở miền Tây Canada trải qua stress nóng ở nhiều mức độ khác nhau trong 40% tổng số ngày hè. Read more »

Chuồng trại được làm mát theo chiều ngang các ô nằm cho bò bằng thép bán định hình. Một nghiên cứu kéo dài trong hai năm về các Chuồng trại được làm mát theo chiều ngang các ô nằm cho bò bằng thép bán định hình đã củng cố thêm sự tin tưởng rằng các trang trại kiểu này mang lại nhiều lợi ích tiềm tàng cho các nhà sản xuất sữa, nhưng vẫn còn nhiều thách thức về thiết kế. Tiến sĩ J. P. Harner, và Tiến sĩ J. F. Smith,, Trường Đại học Bang Kansas, đưa ra các kết luận về nghiên cứu của họ. Bài viết này được thực hiện từ các tài liệu của Hội thảo về Sữa ở Cao nguyên. Tài liệu đầy đủ về báo cáo này được cung cấp ở dưới dưới đây: Read more »

ẢNH HƯỞNG CỦA STRESS NHIỆT LÊN SINH LÝ -  SINH SẢN BÒ LAI HƯỚNG SỮA (HF) VÀ BÒ HÀ LAN THUẦN NHẬP NỘI  NUÔI  TẠI KHU VỰC PHÍA NAM Đinh Văn Cải,  Hồ Quế Anh, Nguyễn Văn Trí Khu vực thành phố Hồ Chí minh có nhiệt độ trung bình năm 28,3 độ C và ẩm độ 73,3%, giá trị THI (Temperature Humidity Index) trung bình đạt 79,3, cao nhất là 93,76%. Khả năng chống chịu nóng ẩm bò F1>F2>F3>HF thuần. Khi THI chuồng nuôi từ 82 trở lên các nhóm bò thuần HF và bò lai HF năng suất cao (>= 15kg/ngày) thể hiện dấu hiệu stress nhiệt rất rõ. Giải pháp đơn giản khắc phục tress nhiệt là thiết kế chuồng nuôi thông thoáng và sử dụng quạt gió công suất cao để làm mát cho bò. Phun nước vào chuồng sẽ làm tăng thêm ẩm độ vì vậy không làm giảm THI chuồng nuôi. Read more »